Nội dung chính
Trong những giai đoạn thị trường biến động mạnh, giá thường không di chuyển theo đường thẳng mà xen kẽ giữa những nhịp tăng/giảm bùng nổ và những pha tích lũy ngắn. Chính trong những khoảng nghỉ đó, mô hình cờ đuôi nheo (Pennant) thường xuất hiện như một “lá cờ” nhỏ báo hiệu khả năng xu hướng chính sẽ tiếp tục.
Đối với nhiều nhà giao dịch chuyên nghiệp, mô hình này không chỉ là tín hiệu kỹ thuật mà còn phản ánh tâm lý của thị trường: sau nhịp bứt phá mạnh, dòng tiền tạm chững lại để “thở”, rồi tiếp tục đẩy giá theo hướng đã xác lập. Một khi hiểu được nguyên lý hình thành và biết cách giao dịch đúng thời điểm, Pennant trở thành công cụ đáng giá để bắt nhịp theo xu hướng với mức rủi ro thấp và tỉ lệ lợi nhuận hấp dẫn.
1. Pennant Pattern là gì?
Pennant Pattern hay còn gọi là Mô hình cờ đuôi nheo là một mô hình tiếp diễn xu hướng trong phân tích kỹ thuật. Nó hình thành sau một động thái giá mạnh mẽ – gọi là “cán cờ” (flagpole) – và theo sau là giai đoạn củng cố ngắn hạn dưới dạng tam giác hội tụ, giống như một chiếc đuôi nheo nhỏ gọn. Không giống với mô hình cờ (flag) có đường song song, pennant tạo nên sự hội tụ dần dần, phản ánh sự do dự tạm thời của thị trường trước khi tiếp tục xu hướng ban đầu.
Mô hình cờ đuôi nheo được tạo thành từ ba thành phần chính:
- Cán cờ (Flagpole): Đây là phần đầu tiên, một cây nến hoặc chuỗi nến di chuyển dứt khoát theo hướng xu hướng chính. Trong xu hướng tăng, giá bứt phá lên cao với volume giao dịch tăng vọt; ngược lại, trong xu hướng giảm, giá lao dốc với sức ép bán mạnh. Độ dài cán cờ thường chiếm 1-2% biến động giá, nhưng có thể lớn hơn trong các thị trường biến động cao như crypto.
- Phần đuôi nheo (Pennant): Sau cán cờ, giá bước vào giai đoạn tích lũy, hình thành tam giác đối xứng. Hai đường xu hướng hội tụ: đường kháng cự dốc xuống và đường hỗ trợ dốc lên, tạo nên hình tam giác nhỏ hẹp dần. Thời gian hình thành thường kéo dài từ 3-15 phiên, ngắn hơn so với các mô hình tam giác thông thường. Volume giảm dần trong giai đoạn này, cho thấy sự cân bằng tạm thời giữa phe mua và bán.
- Breakout: Điểm then chốt, khi giá phá vỡ một trong hai đường xu hướng với volume tăng đột biến, xác nhận sự tiếp tục xu hướng. Mức độ tin cậy tăng cao nếu breakout xảy ra theo hướng cán cờ ban đầu.

2. Tâm lý thị trường phía sau Pennant Pattern
Với mô hình cờ đuôi nheo, chúng ta có thể nhìn thấy rõ ba giai đoạn tâm lý chính, giúp giải thích tại sao giá lại di chuyển theo cách đó. Hãy cùng phân tích từng bước một cách đơn giản:
2.1. Phe dẫn dắt chiếm ưu thế mạnh mẽ (cột cờ)
Một lực mua hoặc bán đủ mạnh đẩy giá đi xa trong thời gian ngắn. Đó có thể là phản ứng với tin tức, dòng tiền lớn, hoặc sự phá vỡ khỏi vùng kháng cự/hỗ trợ quan trọng. Lực đẩy này khiến giá lao đi nhanh chóng chỉ trong thời gian ngắn, thường chỉ vài phiên giao dịch.
Lúc này, tâm lý thị trường tràn ngập sự phấn khích hoặc hoảng loạn, khiến hầu hết mọi người “nhảy theo” xu hướng, tạo nên đà mạnh mẽ ban đầu.
2.2. Phe còn lại bắt đầu phản công yếu ớt (thân cờ)
Sau cú chạy mạnh, thị trường cần thời gian “nghỉ”. Phe đối lập cố gắng kìm đà bằng việc chốt lời hoặc mua ngược xu hướng, tạo thành vùng nén giá. Kết quả là giá bị “nén” lại trong một vùng hẹp, hình thành tam giác hội tụ – giống như một cuộc giằng co tạm thời.
Tuy nhiên, phe phản công này thường yếu thế: họ chỉ đủ sức làm chậm đà chứ không lật ngược được bàn cờ. Tâm lý lúc này là sự do dự, chờ đợi xem phe nào sẽ lấy lại sức mạnh.
2.3. Xu hướng chính tái thiết lập (breakout)
Khi phe áp đảo ban đầu lấy lại động lượng, giá phá khỏi phạm vi tích lũy và tiếp tục di chuyển theo hướng cũ. Breakout này giống như một sự “khẳng định lại” niềm tin của thị trường.
Volume giao dịch thường tăng vọt lúc này, phản ánh niềm tin được củng cố. Phe đối lập bị “đánh bại”, và đa số nhà giao dịch lại đổ xô theo đà mới.
Hiểu rõ ba trạng thái tâm lý này không chỉ giúp nhà giao dịch đọc vị thị trường chính xác hơn, mà còn tăng sự tự tin khi quyết định vào lệnh. Thay vì chỉ nhìn biểu đồ như một bức tranh trừu tượng, bạn sẽ thấy nó như một câu chuyện sống động và biết chính xác lúc nào nên tham gia để tránh rủi ro không đáng có.
3. Đặc điểm nhận diện mô hình cờ đuôi nheo
Nhận diện chính xác mô hình cờ đuôi nheo là bước đầu tiên để tránh nhầm lẫn với các mô hình tương tự như cờ (flag) hoặc tam giác thông thường. Pennant nổi bật nhờ sự kết hợp giữa động thái mạnh mẽ ban đầu và giai đoạn củng cố ngắn gọn, tạo nên một “dấu hiệu tiếp tục xu hướng” đáng tin cậy. Để xác định rõ ràng, hãy kiểm tra năm đặc điểm cốt lõi sau đây:
3.1. Xu hướng trước mô hình phải rõ ràng
Mọi pennant đều bắt đầu bằng một “cột cờ” – phần di chuyển giá dứt khoát và quyết liệt theo hướng xu hướng chính. Không có cột cờ vững chắc, mô hình này không tồn tại.
Ví dụ: Trong xu hướng tăng, giá phải bứt phá lên cao với chuỗi nến mạnh mẽ. Ngược lại, trong xu hướng giảm, giá lao dốc rõ rệt. Đặc điểm này phân biệt pennant với các mô hình tam giác ngẫu nhiên, vì nó nhấn mạnh rằng pennant chỉ hình thành sau một đà di chuyển lớn, thường chiếm 1-2% biến động giá tổng thể.
3.2. Phần thân cờ có dạng tam giác nhỏ
Sau cột cờ, giá chuyển sang giai đoạn tích lũy dưới dạng tam giác đối xứng – đây là “đuôi nheo” đặc trưng. Hai đường xu hướng hội tụ dần về nhau: đường kháng cự dốc xuống và đường hỗ trợ dốc lên, tạo hình tam giác hẹp dần.
Quan trọng là số lần giá chạm vào các đường này chỉ từ 2-3 điểm mỗi bên, giúp tam giác nhỏ và ngắn gọn. Điều này khác biệt với flag (có đường song song) hoặc tam giác lớn (nhiều chạm hơn), làm pennant dễ nhận biết hơn trên biểu đồ.
3.3. Khối lượng giảm trong giai đoạn tích lũy
Trong phần đuôi nheo, volume thường giảm dần, phản ánh sự “nghỉ ngơi” tạm thời của thị trường. Phe mua và bán đang cân bằng, không có bên nào áp đảo, dẫn đến giá dao động hẹp mà không có dấu hiệu đảo chiều thực sự.
Dấu hiệu này rất quan trọng để loại trừ các mô hình reversal: nếu volume tăng vọt trong tích lũy, có thể là tam giác đảo chiều thay vì pennant tiếp tục.
3.4. Thời gian hình thành ngắn
Pennant thường chỉ kéo dài từ 3-15 phiên giao dịch (tùy khung thời gian), ngắn hơn đáng kể so với tam giác truyền thống. Sự ngắn gọn này cho thấy thị trường chỉ tạm dừng để “hồi sức” trước khi tiếp tục xu hướng, chứ không phải giai đoạn củng cố dài dòng.
Trên khung H1 hoặc H4, pennant có thể hoàn thành chỉ trong vài giờ, lý tưởng cho giao dịch ngắn hạn như Forex hoặc crypto.
3.5. Breakout đi kèm khối lượng tăng trở lại
Dấu hiệu xác nhận cuối cùng là breakout: giá phá vỡ một trong hai đường xu hướng theo hướng cột cờ ban đầu, với volume tăng đột biến. Nến đóng cửa mạnh mẽ và không có pullback ngay lập tức sẽ củng cố tính hợp lệ.
Nếu breakout đi ngược hướng hoặc volume yếu, hãy coi đó là tín hiệu thất bại và tránh vào lệnh.
4. Phân loại mô hình cờ đuôi nheo
Mô hình cờ đuôi nheo được chia thành hai loại chính, dựa trên hướng di chuyển của giá trước khi mô hình hình thành. Cả hai đều có cấu trúc giống nhau – đều bao gồm cột cờ mạnh, thân cờ nhỏ dạng tam giác hội tụ và một cú breakout rõ rệt. Sự khác biệt nằm ở hướng xu hướng trước mô hình và kỳ vọng sau khi phá vỡ.
4.1. Cờ đuôi nheo tăng giá (Bullish Pennant)
Bullish Pennant xuất hiện trong xu hướng tăng mạnh, nơi giá có một nhịp bứt phá dứt khoát tạo thành cột cờ. Sau đó, thị trường bước vào giai đoạn tích lũy ngắn, biên độ dao động thu hẹp dần, cho thấy lực bán yếu và không đủ để tạo đảo chiều.
Đặc điểm nổi bật của Bullish Pennant:
- Cán cờ: Phải là một cú tăng giá mạnh mẽ, gần như thẳng đứng, thể hiện động lượng mua áp đảo.
- Đuôi nheo: Giá hợp nhất, đi ngang hoặc giảm nhẹ trong một phạm vi hẹp, tạo thành hình tam giác đối xứng nhỏ.
- Khối lượng: Khối lượng giao dịch giảm dần trong quá trình hình thành đuôi nheo.
- Phá vỡ: Sự phá vỡ phải xảy ra ở phía trên đường kháng cự của mô hình, đi kèm với khối lượng tăng vọt, xác nhận sự tiếp diễn của xu hướng tăng.
Mô hình này phản ánh tâm lý rằng phe mua vẫn kiểm soát thị trường, và giai đoạn tích lũy ngắn chỉ là khoảng nghỉ trước khi giá tiếp tục đi lên.
4.2. Cờ đuôi nheo giảm giá (Bearish Pennant)
Bearish Pennant là phiên bản đối lập, xuất hiện trong xu hướng giảm mạnh. Sau khi giá lao xuống tạo cột cờ, thị trường bắt đầu dao động trong vùng tích lũy nhỏ. Phe mua nỗ lực phục hồi nhưng không đủ mạnh để đảo chiều, khiến biên độ giá ngày càng thu hẹp.
Đặc điểm nhận diện Bearish Pennant:
- Cán cờ: Phải là một cú giảm giá mạnh mẽ, gần như thẳng đứng, thể hiện động lượng bán áp đảo.
- Đuôi nheo: Giá hợp nhất, đi ngang hoặc tăng nhẹ trong một phạm vi hẹp, tạo thành hình tam giác đối xứng nhỏ.
- Khối lượng: Khối lượng giao dịch giảm dần trong quá trình hình thành đuôi nheo.
- Phá vỡ: Sự phá vỡ phải xảy ra ở phía dưới đường hỗ trợ của mô hình, đi kèm với khối lượng tăng vọt, xác nhận sự tiếp diễn của xu hướng giảm.
Mô hình này thể hiện sự áp đảo của phe bán, và giai đoạn tích lũy chỉ là bước nghỉ ngắn trước khi áp lực bán tiếp tục được giải phóng.

5. Phân biệt mô hình cờ đuôi nheo và mô hình lá cờ
Nhiều nhà giao dịch thường nhầm lẫn mô hình cờ đuôi nheo với mô hình lá cờ, vì cả hai đều là mô hình tiếp diễn xu hướng và xuất hiện sau một biến động giá mạnh. Tuy nhiên, chúng khác nhau rõ ràng về hình dạng và cấu trúc:
- Cờ đuôi nheo: Có dạng tam giác nhỏ, với các đường giá hội tụ dần. Mô hình hình thành trong thời gian ngắn, thể hiện giai đoạn thị trường tạm nghỉ trước khi tiếp tục xu hướng cũ. Khối lượng thường giảm dần trong quá trình hình thành và tăng mạnh khi phá vỡ.
- Lá cờ: Có dạng hình chữ nhật hoặc kênh giá song song, nghiêng nhẹ ngược chiều xu hướng chính. Thời gian hình thành thường dài hơn cờ đuôi nheo, phản ánh giai đoạn điều chỉnh có trật tự sau cú tăng hoặc giảm mạnh.
Cả hai đều báo hiệu xu hướng tiếp diễn, nhưng hình dạng và cách giá tích lũy là điểm then chốt để phân biệt chính xác.
6. Phân biệt mô hình cơ đuôi nheo và mô hình tam giác
Nhiều nhà giao dịch mới thường nhầm lẫn mô hình cờ đuôi nheo với mô hình tam giác, do hình dạng khá giống nhau. Tuy nhiên, hai mô hình này khác biệt rõ ràng ở bản chất, thể hiện qua thời gian hình thành và đặc điểm của cán cờ:
- Cờ đuôi nheo: Hình thành rất nhanh, thường chỉ sau một đợt tăng hoặc giảm mạnh. Trước mô hình luôn có cán cờ dốc và rõ rệt, thể hiện lực mua hoặc bán mạnh. Đây là mô hình tiếp diễn xu hướng.
- Tam giác: Hình thành lâu hơn, phản ánh giai đoạn thị trường tích lũy và giằng co. Không bắt buộc phải có cán cờ, và độ dốc xu hướng trước đó thường không quá mạnh.
Cờ đuôi nheo là sự nghỉ ngơi ngắn trong một xu hướng mạnh, còn tam giác là giai đoạn tích lũy dài hơn, xu hướng chưa thực sự quyết liệt.
Kết luận
Mô hình cờ đuôi nheo là tín hiệu tiếp diễn xu hướng mạnh, thường xuất hiện ngay sau một cú bứt phá dứt khoát. Việc nhận diện chính xác cột cờ, thân cờ hội tụ và cú breakout giúp nhà giao dịch nắm bắt cơ hội theo xu hướng với rủi ro thấp hơn. Pennant tăng và Pennant giảm đều phản ánh sự tạm nghỉ ngắn của thị trường trước khi xu hướng chính tiếp tục.
Để nâng cao độ tin cậy, cần kết hợp thêm khối lượng giao dịch, mức hỗ trợ – kháng cự hoặc các chỉ báo động lượng. Quan trọng nhất là kiên nhẫn chờ điểm phá vỡ rõ ràng thay vì dự đoán trước. Khi được áp dụng đúng cách, mô hình này trở thành công cụ hữu ích giúp giao dịch theo xu hướng một cách hiệu quả và có hệ thống.




